به گزارش روابط عمومی رادیو معارف، برنامه رادیویی «دین و زندگی» با محوریت «جایگاه علوم تخصصی در موضوعشناسی احكام فقهی» با حضور حجتالاسلام والمسلمین فلاحزاده مؤسس مركز موضوع شناسی احكام فقهی و حجتالاسلام والمسلمین بیات مدیر این مركز از رادیو معارف پخش شد.
در این برنامه، حجت‌الاسلام فلاحزاده با تبیین تفاوت میان «استنباط حكم شرعی» از منابعی مانند قرآن و روایات و «شناخت موضوع عرفی» اظهار داشت: استنباط حكم بر عهده فقیه و با استفاده از دانش اصول فقه است، اما شناخت موضوعات — به‌ ویژه موضوعات پیچیده و نوپدید — نیازمند مراجعه به عرف متخصص و بهره‌گیری از علوم مختلفی همچون پزشكی، شیمی، حقوق، اقتصاد و روانشناسی است.
وی افزود: موضوعات احكام شرعی به دو دسته بدیهی (قابل درك برای عموم مكلفان) و دشوار تقسیم میشوند كه در دسته دوم، مكلفان ناگزیر از رجوع به متخصصان خبره در رشته مرتبط هستند.
در ادامه، حجت‌الاسلام بیات با اشاره به تحولات سبك زندگی و ورود دانش بشری به عرصه های نوین، علت اصلی ورود علوم تخصصی به فقه را «پیچیدگی مفاهیم و مصادیق موضوعات» دانست و گفت: امروزه مفهومی مانند احتضار با پدیده «مرگ مغزی» گره خورده است؛ تشخیص چنین موضوعی بدون كمك پزشكان متخصص ممكن نیست. شارع مقدس نیز خودِ ما را به متخصصان ارجاع داده است.
وی تصریح كرد: موضوعشناسی فقهی امروز از علوم انسانی (روانشناسی، حقوق، اقتصاد)، علوم تجربی (پزشكی، تغذیه، شیمی) و حتی دانش ریاضی (برای محاسبه مسافت شرعی، وزن درهم و دینار) بهره میبرد. از جمله نمونههای مهم میتوان به تشخیص منشأ ژلاتین در خوراكیها، بررسی محصولات تراریخته، موضوع غنا و موسیقی، مسائل بانكی و بیمه، و نیز مصادیق نفوذ و جاسوسی در حوزه امنیت اشاره كرد.
مدیر مركز موضوع‌شناسی احكام فقهی خاطرنشان كرد: هدف از این رویكرد، فراهم كردن «موضوع دقیق و متقن» برای فقیه است تا او بتواند بر اساس آن، حكم الهی را با علم و آگاهی كامل صادر كند. مركز موضوعشناسی احكام فقهی با همین مأموریت، تمام تلاش خود را برای بررسی علمی موضوعات مبتلابه مردم به كار گرفته است.
لازم به ذكر است این برنامه به تهیه‌كنندگی محمدجواد طوسی و اجرای سیدمرتضی موسوی نژاد روز شنبه 19 اردیبهشت ساعت 14:45 از انتن رادیو معارف پخش شد.